The making of WineStein
Je vindt wijn heel lekker en je weet er niet echt veel van, net als de meeste mensen. Maar wijn vind je heerlijk, en je zou heel graag je favoriete wijnen drinken bij de best passende gerechten. Maar… daar weet je eigenlijk niet zo veel van, net als de meeste mensen.
De goeie wijn bij iets te eten vinden is het werk van een sommelier, de Franse term voor de deskundige die zich in dit werk specialiseert en die werkt in – vaak dure – restaurants. Als je het geld hebt om daar te gaan eten, kun je van zijn (of haar) diensten gebruik maken. Als je thuis aan het koken bent, is de kans dat je er eentje tegenkomt niet zo groot. Wat dan?
In 2006 zaten vier Nederlandse wijnliefhebbers over dit probleem na te denken. Naast dat ze alle vier wijnliefhebbers waren, vormden ze ook wel een interessant clubje: een succesvolle internetondernemer, een voormalig chef-kok die ooit Michelin ster scoorde, een wijngek die aan het Institute of Masters of Wine in Londen studeerde en een riesling-gekke financieel expert. En ze besloten met z’n vieren om iets aan dit probleem te gaan doen. In de basis was het idee eenvoudig: wat er nodig zou zijn, was iets waarin je intypt wat je gaat eten, waarna er netjes uitkomt wat je daar voor een wijn bij kunt schenken.
Terugkijkend op die beslissing was dat een heel moedige beslissing. Ze kwamen er al snel achter dat het niet zo heel gemakkelijk zou zijn om zo’n product te ontwikkelen. Maar ze kwamen er ook achter dat het potentieel voor zo’n soort uitvinding wereldwijd zou zijn. Naast thuisgebruik lonkte er ook gebruik voor wijnwebshops, supermarkten, wijnwinkels en restaurants.
En dus gaven ze niet zo heel snel op, ook al betekende het vijf jaar onderzoek- en ontwikkelingswerk voordat de geboorte van hun kindje bekendgemaakt kon worden: ze noemden hem toepasselijk WineStein.
Technisch gezien, kun je proberen om een systeem voor wijn en spijs combineren op basis van regels te laten functioneren. Maar… er zijn een heleboel regels. Vraag een goeie sommelier maar eens wat er door zijn of haar hoofd gaat bij het bedenken van een goeie wijn-spijsmatch. Wij hebben het gedaan en daar werden we niet blij van. Eigenlijk zijn er gewoon teveel uitzonderingen om een op regeltjes gebaseerd systeem goed te kunnen laten werken, behalve als je heel algemene adviezen goed genoeg zou vinden. Dat is wat de concurrentie deed, maar voor ons was dat niet goed genoeg.
Dus, wat dan? Gelukkig heeft de moderne wetenschap zich beziggehouden met het uitpluizen van allerlei heel ingewikkelde keuze- en beslissingsproblemen op basis van heel veel data. Dat is de wereld van data mining, neurale netwerken en andere soorten van geavanceerde wiskunde die – als je dat goed doet – in staat zijn om de manier waarop iemand die ergens echt verstand van heeft dingen afweegt te pakken te krijgen. En voor die benadering hebben we gekozen bij de ontwikkeling van WineStein. Niet dat het toen ineens gemakkelijk werd, trouwens. Maar nu we het kunstje eenmaal te pakken hebben, is het gepiept: dit soort software is namelijk zelflerend, en dat betekent dat WineStein alleen maar slimmer en beter wordt.
Om je een idee te geven van wat zich binnen WineStein afspeelt: er wordt een letterlijk giga-hoeveelheid data nagelopen, elke keer als je WineStein gebruikt. Wat WineStein feitelijk doet is alle dingen die smaaktechnisch van belang zijn aan wat je gaat eten of koken bij elkaar berekenen tot een soort smaakprofiel (het Meal DNA). We calculeren eigenlijk alles wat er smaaktechnisch toe doet naar een soort smaakformule. Hoe precies is het geheim van de kok; dat gaan we niet vertellen. Wat we wel kunnen vertellen is dat wanneer WineStein die smaakformule eenmaal heeft uitgerekend, hij langs zo’n 50.000 voorbeelden van wat er wel en niet goed bij elkaar past gaat om te kijken waar de smaakformule het meest op lijkt. Dat is de enorme set van voorbeelden waarmee WineStein getraind is, en vormt de echte kracht van WineStein: geen enkel systeem ter wereld werkt op zo’n geavanceerde manier. Met behulp van top-niveau wijnkennis en de structuuranalyse van elk gerecht dat wordt ingevoerd is WineStein in staat om elk aspect dat een rol speelt in wijn en spijs combineren in de berekeningen te betrekken. En het systeem is totaal onafhankelijk van regeltjes, al betekent deze werkwijze zoals al gezegd wel een enorme hoeveelheid ‘getallenkraken’. Op weg naar het uiteindelijke advies, werkt WineStein zich letterlijk door miljoenen mogelijke permutaties van zaken die mogelijk smaaktechnisch van belang zijn heen. Dus, mocht je je afvragen waarom WineStein er even over doet voor hij advies geeft: dat is de reden. Een paar miljoen is behoorlijk veel, zelfs voor de stevige computer waar WineStein op draait.
Al deze geavanceerde technologie zit netjes verstopt achter een mooie user-interface. We hebben dat maar verstopt omdat het de meeste gebruikers meer zal interesseren wat de resultaten zijn dan hoe WineStein precies werkt. De ontwerper van onze gebruikersinterface – Edenspiekermann – sleepte overigens een prestigieuze Red Dot Award in de wacht voor dit design. this advanced technology is neatly hidden behind the various user interfaces. Maar niettemin is het goed om te weten dat er serieuze wetenschap achter onze WineStein zit, wetenschap die onze software in staat stelt om helemaal flexibel te zijn: op elke wijn-spijsvraag heeft het systeem een antwoord omdat het in staat is de gastronomische eigenschappen te berekenen. Natuurlijk kun je ook recepten of een menukaart gebruiken als basis voor wijnadvies, maar ook hier is het goed om te weten dat alles wat je aan zo’n recept verandert door WineStein netjes doorberekend wordt.
Verder gebruikt WineStein een paar honderd verschillende wijntypes om zijn adviezen op te baseren, en het is een set die we naar believen verder kunnen uitbreiden. En mocht je WineStein ‘andersom’ willen gebruiken, dat kan (binnenkort) ook. Onze engine slaat elk verzoek vanuit de hele wereld op, en dat zijn er duizenden per dag en in totaal al zo’n 550.000 en daarmee zijn we in staat om bij elke wijn ook snel een goed passend gerecht te adviseren.
Dus, na een heleboel werk zijn die vier Nederlandse wijnliefhebbers blij om WineStein te kunnen presenteren. In onze ogen is WineStein het antwoord op vragen die miljoenen wijnliefhebbers over de hele wereld dagelijks hebben: ze willen wat ze eten genieten met de best passende wijn, zonder daarvoor een expert te hoeven zijn. Ze willen betrouwbaar advies, en ze willen dat op een manier die cool en leuk is om mee te werken. Of het nou in een zuil in een supermarkt of wijnwinkel zit, online in een webshop beschikbaar is of op een smartphone of smart tablet zit. Met WineStein kan dat gewoon allemaal!